İsrail Devleti
Sanayi, Ticaret ve Çalışma Bakanlığı
Yabancı İşçiler Departmanı
Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanı
İnşaat sahasındaki yabancı işçilerin hak ve yükümlülükleri
Aşağıda inşaatta istihdam edilen yabancı işçileri bağlayan özel koşullar bulunmaktadır.
Bu koşullar, ekli Yabancı İşçi Hakları El kitabı’nda belirtilen yabancı işçileri bağlayan genel koşullara ilavedir.
1. Yasal İstihdam
Yabancı işçiler inşaat sahasında uzmanlığı sadece inşaatlara yabancı işçi istihdam etmek olan bir dizi iş bulma firması aracılığıyla istihdam edilebilir.
Bu işgücü firmalarının listesine Sanayi, Ticaret ve Çalışma Bakanlığı’nın internet sitesinden ulaşabilirsiniz: (www.moital.gov.il).
Lütfen unutmayın: Doğrudan inşaat müteahhitlerinin ya da sizin gibi yabancı olan inşaat müteahhitlerinin ya da grup liderlerinin istihdamı altına girmeniz yasaktır.
İstihdamınızın lisanslı bir iş bulma firması tarafından düzenlenmediğinin anlaşılması halinde bu durum vizenizi aksi şekilde etkileyebilir ve derhal İsrail’den sınır dışı edilmenize sebep olabilir.
Halihazırda bir iş bulma firmasında istihdam kaydınız varken ve bu firmadaki kaydınızın iptal edilmesi koşulları yerine getirilmemişse, başka bir iş bulma firması sizi kendi adına kaydettirmek için izin alamaz.
Bu konu ile ilgili endişeleriniz olması halinde derhal Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanını 03-5125460 ya da 050-6240546 numaralı telefondan arayarak durumdan haberdar etmelisiniz.
İşverenler arasında geçiş
Belirli bir iş bulma firmasında çalışmak amacıyla İsrail vizenizi aldığınız andan itibaren bu iş bulma firması İsrail’de kaldığınız ilk senenin tamamı boyunca sizi istihdam etmeyi taahhüt eder.
Ancak İsrail’de çalışmanızın ilk yılında bile bir iş bulma firmasından diğerine geçiş yapabilirsiniz.
Her üç ayda bir (diğer bir deyişle her yıl 1 Ocak’tan, 1 Nisan’dan, 1 Temmuz’dan ve 1 Ekim’den başlayarak) geçiş yapabilirsiniz.
Önceki iş bulma firmasıyla iş ilişkilerinizi bitirmek ve iş akdinizi feshetmek isterseniz, İsrail Yasalarına uygun olarak önceden yazılı olarak bu hususta işgücü firmasına bildirimde bulunmalısınız. (Genel El Kitabında belirtilen hesaplamanın aksine inşaat sahasında bildirim, aşağıdaki hesaplamalara göre birkaç gün öncesinden kapılmalıdır: İstihdamın ilk yılında çalışanı olduğunuz iş bulma firmasındaki her ay için bir gün. İstihdamın ikinci yılında 14 gün + çalışmanın her iki ayı için 1 günlük ihbar. Üçüncü yılda, 21 gün + istihdamın her iki ayı için 1 günlük ihbar ve dördüncü yılın başından itibaren bir aylık önceden bildirim).
İş bulma firmasının bu bildirimi aldığını ispatlayamamanız halinde maaşınızdan, yukarıda bahsedildiği gibi önceden yazılı bildirimde bulunmanız gereken gün sayısını kaybedebilirsiniz.
Lütfen unutmayın: Yeni bir üç aylık dönemde yeni bir iş bulma firması için çalışmaya başlamadan önce aşağıdaki tüm koşulların yerine getirildiğinden emin olmalısınız:
· İş bulma firmasıyla yapmış olduğunuz istihdam sözleşmesinin bir suretini aldınız.
· Sağlık sigortanızı yaptırdınız
· Adınıza bir banka hesabı açıldı ve size ödenecek paraların yatırılabilmesi için iş bulma firması bu hesap bilgilerine ulaştı.
Lütfen unutmayın: Banka hesabı adınıza düzenlenmiş şahsi bir hesap olmalı ve sizin dışınızda hiçbir şahıs hesaptan para çekme ya da hesabınızdaki paralarla ilgili olarak banka talimatları verme hakkına sahip olmamalıdır.
· Bildiğiniz dili konuşan, her zaman iş bulma firmanızla iletişiminiz olacak ve yardıma ihtiyacınız olduğunda ve şikayetler için danışabileceğiniz,bir iş bulma firması çalışanının tüm iletişim bilgilerini alın. Belgede bu şahsın tam adı, adresi ve gün boyunca ona ulaşabileceğiniz telefon numaraları bulunmalıdır.
Lütfen unutmayın: Fikrinizi değiştirebilir ve ilk seçtiğiniz değil başka bir iş bulma firması için çalışmak istediğiniz hususuyla ilgili bir belge imzalayabilirsiniz. Ancak bir iş bulma firmasıyla sözleşme imzaladığınız andan itibaren yalnızca yukarıda belirtilen iş ilişkileri fesih mektubuyla bu işgücü firmasıyla olan akdinizi feshedebilirsiniz ve her halükarda, yeni bir üç aylık dönemin başlangıcından önce bir işgücü firmasıyla istihdam sözleşmesine attığınız son imza sizi bağlayıcı olacaktır. Üç aylık dönemin başlamasından sonra fikrinizi değiştiremezsiniz.
Lütfen unutmayın: Hiçbir şahıs yeni bir üç aylık dönemin başlangıcında yeni bir iş bulma firmasına geçiş kararınızı engelleyemez.
Ancak buna rağmen herhangi bir şahsın sizi herhangi bir şekilde engelleme girişimi içinde olması halinde derhal aşağıdaki numaradan Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanına durumu bildirmelisiniz. 03-5125460 ya da 050-6240546.
Ancak üç aylık dönemin başlangıcından sonuna kadar aşağıdaki iki durumdan biri gerçekleşmediği sürece bir iş bulma firmasından diğerine geçiş yapamazsınız:
a. Geçiş için çalıştığınız iş bulma firmasının yanı sıra yeni işgücü firmasının da yazılı onayını almanız.
b. Başka bir iş bulma firmasına geçiş yapabileceğiniz hususunda Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanı tarafından çıkarılmış bir talimat. (Genellikle böyle bir karar, geçiş yapmayı istediğiniz iş bulma firmasına karşı yapmış olduğunuz şikayetin ciddi ve gerekçeli olmasından kaynaklanır ve dolayısıyla üç aylık dönemin bitmesinden önce bile tarafınıza başka bir iş bulma firmasına geçiş imkanının verilmesi mantıklıdır.)
Lütfen unutmayın: Siz işe almak isteyen yeni iş bulma firmasının tanımasanız bile her üç aylık dönem sonunda önceden bildirimde bulunmak kaydıyla kayıtlı olduğunuz iş bulma firmasıyla olan iş ilişkilerinizi bitirebilirsiniz. Böyle bir durumda İçişleri Bakanlığı’na iş bulma firmasıyla olan iş ilişkilerinizin bittiğini gösteren bir yazı göndermelisiniz. Sonrasında size 30 günlük turist vizesi (B2) verilecektir. Bu 30 gün boyunca İsrail’de çalışamazsınız (bu hükmü ihlal etmeniz durumunda derhal sınır dışı edilebilirsiniz) ancak sizi inşaat işlerinde istihdam etmeye hazır olan bir iş bulma firması arayabilirsiniz (İnşaat dışındaki bir konuda sizi işe alacak bir işveren bulamazsınız!). 30 günün sonunda yeni bir işveren bulamamanız halinde derhal İsrail’den ayrılmanız gerekecektir.
İş ilişkilerinin iş bulma firması tarafından bitirilmesi
İş bulma firması da istihdam ilişkilerini bitirebilir.
Lütfen unutmayın: İsrail’deki ilk yılınız süresinde iş bulma firmasının kendi takdirine göre sizi işten çıkarması yasaktır.
Lütfen unutmayın: İş bulma firması iş ilişkilerini bitirmek için, istihdamın tahmini sonlanma tarihinden en az bir ay öncesinde (bir yıldan sonra İsrail Yasalarına göre bu süre uzar) anladığınız dilde size önceden bir bildirim sunmak zorundadır.
Böyle bir bildirim almışsanız ve bunu temyiz etmek istiyorsanız, aşağıdaki numaradan Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanıyla irtibata geçerek bunu yapabilirsiniz: 03-5125460 ya da 050-6240546.
Böyle bir bildirim almışsanız ve hazırda sizi istihdam edecek başka iş bulma firması yoksa, yukarıda belirtildiği gibi İçişleri Bakanlığı ile irtibat kurabilirsiniz.
İnşaatında çalışacağınız işverenle sizin aranızdaki aracılık ücretinin tahsilatı
İsrail’deki herhangi bir şahsa Genel Rehberde belirtilenlerden daha yüksek tutarlar ödemeniz gerekiyorsa bunu da derhal Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanı’na aşağıdaki telefon numarasını arayarak bildirmelisiniz: 03-5125460 ya da 050-6240546.
2. Ücret
İnşaattaki çalışmanızla ilgili olarak, esasen çalıştığınız saate göre hesaplanan, en azından İsrail Yasalarında belirtilen asgari ücreti almaya hak kazanırsınız.
Prosedür gereği ücret (ve ücretle ilgili avans ödemeleri ve işle ilgili olarak iş bulma firmasının tarafınıza ödediği her türlü ödeme) yalnızca banka hesabınıza ödenmeli ve elden verilmemelidir.
Yasa gereğince iş bulma firması ve çalışmanız gereken şantiyedeki bina müteahhidi, her gün çalışma saatlerinizin tam kaydını tutmak zorundadır. Her gün bunu imzalamalı ve bu kaydın tarafınıza ait olduğunu tasdik etmelisiniz. Bu zaman çizelgesi İbranice ve anladığınız bir dilde kaydedilecektir.
Her ay iş bulma firması, o ayki ücretinizin hesaplanacağı zaman çizelgesinin bir suretini size vermek zorundadır.
Belli bir ayda işyerinde herhangi bir sebeple (örneğin hastalık ya da planlanmış tatil) bulunmamanız durumunda yukarıdaki zaman çizelgesine imzanızı atarak bulunmama durumunuzu ve ilgili gerekçeyi belirtmek zorundasınız.
Lütfen unutmayın: Adına çalıştığınız iş bulma firmasının (ve diğer başka bir şirketin) bu iş bulma firmasındaki istihdamınıza ilişkin tarafınıza verilen hizmetlerle ilgili olarak hangi ad altında olursa olsun herhangi bir komisyon ya da bedel alması yasaktır.
Lütfen unutmayın: Her ay iş bulma firmasından, o ay içinde tarafınıza yapılan tüm ödemeleri ve ücretinizden yapılan tüm kesintileri kalemler halinde gösteren bir ücret makbuzu almalısınız. Ücret makbuzunda size ücretinizi ödeyen iş bulma firmasının (istihdam sözleşmesi imzaladığınız işveren) bilgilerinin yanı sıra yasalar gereği iş bulma firması için yaptığınız işinizle ilgili bilgiler bulunmalıdır. Düzenli olarak ücret makbuzu almıyorsanız, bu durum yasaların ihlali anlamına gelir.
3. Yasalarda ve bu haklar rehberinde belirtilen haklarınızı kullanmanızı engelleyen tarafınıza karşı alıncak her türlü önlemin yasaklanması
Yasalara ve bu haklar rehberine göre haklarınızı kullanmaktan herhangi bir şekilde alıkonulmanıza karşı kesin ve kapsamlı bir yasak mevcuttur.
Haklarınızı kullanmanıza karşı sizi tehdit ettiğine ya da haklarınızı kullanmaktan alıkoyduğuna inandığınız hangi türde olursa olsun herhangi bir önlemi, derhal 03-5125460 ya da 050-6240546 numaralı telefondan Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanına bildirmelisiniz.
4. Mevduat
Yasalara göre her ay, sizi çalıştıran iş bulma firması, zaman zaman güncellenen ve şu anda 700 Yeni İsrail Şekeline karşılık gelen bir tutarı tahsis etmek zorundadır (bu iş bulma firmasındaki ilk ve son ayınızda ödenen tutar hariç (bu sebeple ödeneğiniz için tahsis edilen mevduat tutarı ay içindeki çalışma gününün sayısına oranlanacaktır)).
Bu tutar Ödeme İdaresi (MATASH) aracılığı ile Bank Massad’da adınıza açılmış olan hesaba yatırılır.
İş bulma firmasındaki istihdamınızın başlamasından önce mevduat ile ve parayı düzenli olarak almaya hak kazanmadan önce ölüm halinde paranın kime devredileceğiyle ilgili talimatların verilmesi hususundaki bilgileri doldurmanız gerekecektir.
Mevduatlar, İsrail’deki çalışma vizenizin sona erme tarihine kadar her ay Bank Massad’daki hesabınızda toplanır.
Bu para, İsrail’deki istihdamınızın sonlanmasında ve ülkeden ayrılırken teşvik ve kıdem tazminatınız için kullanılır.
İş bulma firmasının bu tutarı tarafınıza ödenecek ücretten kesmesi yasaktır.
Para sadece İsrail’den ayrılma işlemlerinizin tamamlanmasından sonra kendi ülkenizdeki banka hesabınıza transfer edilecektir.
Mevduat paraları 5 yıllık vizenizin sonra ermesinden önce İsrail’de çalışmaya dönme niyetiniz olmadığını ve süresiz olarak buradan ayrılacağınızı beyan etmeniz şartıyla sadece İsrail’den ayrılma işlemlerinizin tamamlanmasından sonra da ödenebilir.
Tüm tutarın ödenebilmesi amacıyla vizenizin beklenen bitiş tarihinden bir ay öncesinde bildirimde bulunmanız istenecektir. Bu sırada işbu Haklar Rehberine ekli olan formu doldurmanız ve burada adı geçen yetkili şahıs huzurunda imzalamanız istenilecektir. Uçak biletinizin bir kopyası forma eklenmelidir.
Formun Ödeme İdaresine (MATASH) ödenmesinden iki hafta sonra Ödeme İdaresi (MATASH), İsrail’den ayrıldığınızda tarafınıza transfer edilecek mevduatın hesaplamasıyla birlikte bir belge gönderecektir.
Bu belgede belirtileni temyiz etmek istiyorsanız bunu Ödeme İdaresiyle (MATASH) (bu tarihte adına çalıştığınız iş bulma firmasının ofisleri aracılığıyla) irtibata geçerek ya da 03-5125460 veya 050-6240546 numaralı telefondan Yabancı İşçi Haklarından Sorumlu Bölüm Başkanı aracılığıyla yapabilirsiniz.
Bilginize: Ödeme zamanında tarafınıza ödenecek mevduat tutarından %15 gelir vergisi kesilecektir.
Bilginize: Vizeniz dolduğunda İsrail’den ayrılmamanız halinde ve vize sürenizin bitmesinden sonra İsrail’de kalmak için geçerli bir sebep göstermemeniz halinde, almaya hak kazandığınız mevduat tutarı, gitmiş olmanız gereken tarihten itibaren 6 ay sonrasına kadar kademeli olarak azalacak ve mevduatınızdan hiçbir parayı alma hakkınız kalmayacaktır.
5. İsrail’de imzalamanız gereken her türlü belge anladığınız bir dilde olmalıdır
Anlamadığınız ya da içeriğini kabul etmediğiniz herhangi bir belgenin imzalanması kesinlikle yasaktır.
İmzalamanız istenilen her türlü belgenin bir nüshası tarafınıza verilmelidir. Bu nüshayı İsrail’de imzalamış olduğunuz sözleşmelerin bir kopyası olarak saklamalısınız.
6. Sizi işe alan bina müteahhidi de adına çalıştığınız iş bulma firmasının yükümlülüklerini yerine getirip getirmediğinin doğrulanması yükümlülüğüne de tabidir
İşbu Haklar rehberinde belirtilen haklarınızdan birinin, adına çalıştığınız iş bulma firmasınca ihlal edilmesi durumunda hem iş bulma firmasına hem de sizi işe alan bina müteahhidine gönderilmesi gereken yazılı bildirimle bunun yerine getirilmesini talep edebilirsiniz. Çalıştığınız alandaki ya da ikamet ettiğiniz yerdeki İş Mahkemesine de bunun yerine getirilmesi için başvurabilirsiniz (bu durumda bir avukatın yardımını almanızı öneririz).
Size karşı olan yükümlülüğün yerine getirilmemesi durumunda iş bulma firmasının ve bina müteahhidinin yazıyı aldığını kanıtlamış olsanız bile bina müteahhidinin yükümlülüğü kabul etmesini talep edebilirsiniz.